Mở Search Console, vào Lập chỉ mục → Trang, bạn thấy hai nhóm: đã lập chỉ mục (xanh) và chưa lập chỉ mục (xám). Nhóm xám thường làm chủ website lo lắng, nhưng phần lớn trong đó là thông báo chứ không phải lỗi. Bài này giải thích từng lý do Google ghi trong nhóm xám, lý do nào cần sửa, lý do nào nên để yên, và cách báo Google đọc lại sau khi sửa.
Google đưa một trang lên kết quả qua bốn bước
Phát hiện (biết trang tồn tại) → Thu thập (đọc nội dung) → Lập chỉ mục (đưa vào kho) → Phân phát (hiện và xếp hạng trong kết quả). Mỗi lý do trong nhóm xám cho biết trang đang dừng ở bước nào. Trang đã lập chỉ mục là trang Google đánh giá đủ chất lượng và không có lỗi kỹ thuật nghiêm trọng; tỉ lệ trang đã lập chỉ mục trên số trang bạn thật sự muốn hiện càng cao càng tốt.
Để trang được lập chỉ mục ổn định: không vô tình chặn bằng robots.txt, thẻ noindex hay canonical sai; có sơ đồ trang (sitemap) cập nhật và đã gửi trong Search Console; nội dung trả lời đúng điều người tìm cần; có liên kết nội bộ từ các trang khác dẫn tới.
Quy tắc chung: rà từng nhóm, sửa gốc hoặc để yên, rồi xác thực
- Rà từng nhóm lý do: bấm vào lý do, xem danh sách đường dẫn, xác định từng trang có cần hiện trên Google hay không.
- Quyết định: nếu là chủ đích (trang cảm ơn bị noindex, đường dẫn cũ đã chuyển hướng) thì để yên. Nếu trang cần hiện, tìm nguyên nhân gốc và sửa, rồi dùng Kiểm tra URL → Yêu cầu lập chỉ mục.
- Xác thực: trong trang chi tiết của lý do, bấm Xác thực bản sửa lỗi để Google thu thập lại và cập nhật báo cáo.
12 lý do “chưa lập chỉ mục” và việc nên làm
| Lý do trong Search Console | Nghĩa là | Việc nên làm |
|---|---|---|
| Đã phát hiện, hiện chưa được lập chỉ mục | Google biết đường dẫn nhưng chưa đọc, thường do website nhiều trang hoặc ít được thu thập | Kiểm tra robots.txt, sơ đồ trang, noindex; thêm liên kết nội bộ tới trang; xem Thống kê thu thập dữ liệu có bất thường không |
| Đã thu thập, hiện chưa được lập chỉ mục | Đã đọc nhưng thấy chưa đáng đưa vào kho | Nội dung mỏng, trùng lặp hoặc tự cạnh tranh với trang khác: viết thêm, gộp trang na ná, sửa lỗi hiển thị |
| Bị loại trừ bởi thẻ “noindex” | Trang tự yêu cầu không lập chỉ mục | Đúng chủ đích thì để yên; nhầm thì gỡ noindex |
| Bị chặn bởi tệp robots.txt | Có lệnh Disallow chặn Google đọc | Đúng chủ đích thì để yên; nhầm thì bỏ dòng chặn |
| Trang trùng lặp, Google chọn trang chính tắc khác | Trang khai canonical nhưng Google chọn đường dẫn khác làm bản chính | Thống nhất có hoặc không dấu “/” cuối đường dẫn; trang khác nhau phải khác nội dung; đặt canonical đúng |
| Trang trùng lặp, người dùng chưa chọn trang chính tắc | Bị coi là bản sao nhưng không có canonical | Hay gặp ở /feed/, /page/2/: đặt canonical về trang chính hoặc chặn thu thập nếu không cần |
| Trang thay thế có thẻ chính tắc thích hợp | Trang trỏ canonical sang trang khác nên không được lập chỉ mục | Đúng ý định thì để yên |
| Trang có lệnh chuyển hướng | Đường dẫn chuyển sang đường dẫn khác | Đúng ý định (đường dẫn cũ → mới) thì để yên; sai thì sửa |
| Lỗi chuyển hướng | Chuyển hướng vòng lặp, chuỗi quá dài, hoặc tới đường dẫn hỏng | Cho mỗi đường dẫn chuyển thẳng một bước tới trang hợp lệ |
| Lỗi máy chủ (5xx) | Máy chủ báo lỗi khi Google đọc | Sửa lỗi máy chủ, đảm bảo trang trả mã 200, rồi yêu cầu lập chỉ mục lại |
| Không tìm thấy (404) | Đường dẫn không còn tồn tại | Trang còn cần: khôi phục hoặc chuyển hướng 301 về trang tương ứng. Đã bỏ có chủ ý: để 404 |
| Soft 404 (404 mềm) | Trang trả mã 200 nhưng gần như không có nội dung (danh mục trống, sản phẩm hết) | Bổ sung nội dung nếu còn dùng; không dùng thì trả về 404 |
Khi chuyển website sang giao diện hoặc nền tảng mới, nhóm 404 và nhóm chuyển hướng thường tăng mạnh vài tuần đầu; cách lập bảng chuyển hướng để không mất thứ hạng có trong bài đổi website cũ sang mới.
Trường hợp ngược: đã lập chỉ mục dù bị robots.txt chặn
Trang nằm trong nhóm xanh nhưng robots.txt lại chặn. Nếu trang thật sự cần ẩn: bỏ chặn trong robots.txt để Google đọc được thẻ noindex (bị chặn thì Google không thấy thẻ), hoặc gửi yêu cầu trong mục Xoá URL. Nếu trang cần hiện: bỏ dòng Disallow để Google thu thập bình thường.
Sau khi sửa: xác thực, gửi lại sơ đồ trang và kiên nhẫn
Nhóm chưa lập chỉ mục luôn tồn tại ở mọi website, đừng đặt mục tiêu đưa về 0; lập chỉ mục nhiều trang hơn cũng không phải lúc nào cũng tốt. Việc quan trọng là hiểu từng nhóm đường dẫn trên website của mình: loại nào nên hiện, loại nào không. Với website ít cập nhật, Google đọc lại khá chậm: sau khi sửa, bấm Xác thực, gửi lại sơ đồ trang khi có thay đổi lớn, rồi kiểm tra lại sau một đến hai tuần. Đưa việc kiểm tra này vào 3 việc xem Search Console mỗi tháng để phát hiện sớm. Các điểm robots.txt, noindex, sơ đồ trang cũng nằm trong 10 điểm kiểm tra website chuẩn SEO.
Tóm lại
- Nhóm xám phần lớn là thông báo: xác định trang nào cần hiện trước khi sửa.
- Noindex, robots, canonical, chuyển hướng: đúng chủ đích thì để yên; 404, 5xx, nội dung mỏng: sửa gốc.
- Sửa xong bấm Xác thực, gửi lại sơ đồ trang, kiểm tra lại sau 1–2 tuần.