Bạn đăng bài mới, gửi sơ đồ trang, vài tuần sau mở Search Console thấy bài nằm ở dòng “Đã phát hiện – hiện chưa được lập chỉ mục”, cột ngày thu thập gần nhất để trống. Trạng thái này khác hẳn trường hợp Google đã đọc mà không giữ, nên cách xử lý cũng khác. Bài này giải thích riêng trạng thái “đã phát hiện”: khi nào chỉ cần chờ, khi nào là dấu hiệu website đang có vấn đề, và kiểm ở đâu.
Google biết trang, nhưng chưa ghé đọc
Theo trang Trợ giúp Search Console, trang ở trạng thái này đã được Google tìm thấy nhưng chưa được thu thập. Thông thường, Google đã định thu thập nhưng dự đoán việc đó có thể làm website quá tải, nên dời lịch lại; vì thế ngày thu thập gần nhất trong báo cáo để trống. Nói cách khác, trang đang xếp hàng. Google chưa đánh giá nội dung trang tốt hay dở, vì chưa đọc.
Đây là điểm khác với trạng thái “Đã thu thập dữ liệu – hiện chưa được lập chỉ mục”, nơi Google đã đọc và cân nhắc nội dung. Bảng dưới đặt hai trạng thái cạnh nhau:
| Đã phát hiện, chưa lập chỉ mục | Đã thu thập dữ liệu, chưa lập chỉ mục | |
|---|---|---|
| Google đã làm gì | Biết địa chỉ, chưa đọc | Đã đọc, chưa đưa vào kho |
| Ngày thu thập gần nhất | Để trống | Có ngày |
| Hướng tìm nguyên nhân | Máy chủ, số lượng địa chỉ, mức ưu tiên của trang | Nội dung trang |
| Việc chính | Làm website dễ thu thập hơn, chỉ đường tới trang quan trọng | Gộp trang trùng ý, bổ sung nội dung riêng |
Cách xử lý trạng thái bên phải có trong bài Đã thu thập dữ liệu, hiện chưa được lập chỉ mục: xử lý sao; các lý do khác nằm trong bài Lỗi chưa lập chỉ mục trên Search Console: 12 lý do và cách xử lý.
Khi nào chỉ cần chờ
Nếu website mới chạy, hoặc trang mới đăng chưa tới vài tuần, gặp trạng thái này là bình thường. Google cần thời gian để thu thập một website mới, như trong bài Website mới bao lâu lên Google. Chỉ nên lo khi rơi vào một trong ba trường hợp: trang quan trọng nằm đây nhiều tuần liền; số địa chỉ ở trạng thái này tăng đều qua các tháng; hoặc số địa chỉ ở đây lớn hơn hẳn số trang thật của website.
Nguyên nhân 1: Máy chủ chậm hoặc hay lỗi
Google tự giới hạn tốc độ thu thập để không làm sập website. Tài liệu về ngân sách thu thập dữ liệu của Google nói rõ: trang tải nhanh hơn thì Google đọc được nhiều nội dung hơn trên website đó. Máy chủ phản hồi chậm hoặc hay báo lỗi, Google sẽ đọc ít đi, và trang mới phải xếp hàng lâu hơn.
Kiểm ở đâu: trong Search Console, vào Cài đặt, mở báo cáo Số liệu thống kê về hoạt động thu thập dữ liệu, xem phần trạng thái của máy chủ lưu trữ và thời gian phản hồi trung bình. Google ghi báo cáo này dành cho người dùng thành thạo và website dưới 1.000 trang thường không cần xem, nhưng khi trang quan trọng kẹt lâu thì đây là chỗ đáng mở. Nguyên nhân làm website WordPress chậm có trong bài Website chậm vì đâu: 6 nguyên nhân hay gặp.
Nguyên nhân 2 và 3: Quá nhiều địa chỉ thừa, trang chưa được ưu tiên
Địa chỉ thừa. Theo cùng tài liệu đó, khi Google tốn quá nhiều thời gian cho các địa chỉ trùng lặp hoặc không cần thiết, phần còn lại của website có thể bị thu thập ít đi. Website bán hàng với bộ lọc màu, cỡ, giá tạo ra hàng nghìn tổ hợp địa chỉ; lịch sự kiện tạo trang cho từng ngày; công cụ tìm kiếm nội bộ tạo trang cho từng từ khoá. Nếu danh sách “đã phát hiện” đầy những địa chỉ kiểu này, việc cần làm là giảm số địa chỉ thừa website tự sinh ra, chứ không phải gửi lại từng trang.
Trang chưa được ưu tiên. Google xếp lịch theo mức độ một địa chỉ được nhắc tới, trong website và trên internet. Một bài chỉ nằm trong sơ đồ trang, không trang nào dẫn tới, sẽ đứng cuối hàng. Đặt liên kết tới bài từ trang chủ, trang chuyên mục hoặc bài liên quan đang có lượt xem; với trang thật sự quan trọng, dùng Kiểm tra URL rồi Yêu cầu lập chỉ mục một lần.
Một lưu ý để khỏi đi sai hướng: tài liệu về ngân sách thu thập của Google viết cho website rất lớn, từ hàng chục nghìn trang thay đổi mỗi ngày tới hàng triệu trang. Website doanh nghiệp vài chục trang hiếm khi thiếu “ngân sách” thật sự; nếu trang vẫn kẹt, hãy nhìn máy chủ và địa chỉ thừa trước. Một máy chủ ổn định và được theo dõi thường xuyên là phần việc của gói lưu trữ và bảo trì.
Tóm lại
- “Đã phát hiện” nghĩa là Google biết địa chỉ nhưng chưa đọc; ngày thu thập gần nhất để trống.
- Trang mới đăng thì chờ; chỉ lo khi trang quan trọng kẹt nhiều tuần hoặc số địa chỉ ở đây tăng đều.
- Kiểm máy chủ trong Số liệu thống kê về hoạt động thu thập dữ liệu, giảm địa chỉ thừa, thêm liên kết nội bộ tới trang cần lên.